Stedelijk Gymnasium Haarlem

onderwijs

Filosofie

profielvak (keuze) Cultuur en Maatschappij 480 uur.
keuzevak in het vrije deel 480 uur.

Filosofie als keuzevak: is niet alles in het leven een keuze? Zo ja, zijn wij ook vrij om te kiezen? Typisch filosofische vragen als je erover nadenkt. In de filosofie, ook wel 'liefde voor wijsheid' of 'wijsbegeerte' genaamd, gaat het om vele vragen en de vraag hoe wij moeten (of kunnen) leven is daar één van. Bepaald geen eenvoudige vraag, aangezien er nog tal van andere vragen beantwoord moeten worden voor we zelfs een begin kunnen maken met de oplossing van dit probleem. Immers, kan ik weten hoe ik moet leven als ik niet (zeker) weet wie of wat ik ben? Beschik ik al over een afdoende inzicht in de wereld en de wijze waarop ik die kan kennen? Weet ik eigenlijk wel zeker wat ik meen te weten?

Filosofie kent verschillende vakonderdelen en voor het eindexamen zijn vier van deze onderdelen verplicht:

  • -   de wijsgerige antropologie, waarin het gaat om vragen als 'Wat is de mens?', Wat onderscheidt de mens van het dier?' en 'Wat is de verhouding tussen lichaam en ziel?'
  • -   de ethiek, het gebied van moraal en waarden, waarbij het gaat om de vragen naar de richtlijnen voor ons handelen;
  • de kennisleer, waarbij we leren onderscheid te maken tussen subjectief en objectief, logische en empirische kennis, kennis en geloof, om maar enkele voorbeelden te noemen;
  • -   wetenschapsfilosofie: had Aristoteles gelijk, toen hij beweerde dat alles in de natuur naar een bepaald doel toewerkt, of verloopt alles zonder doel of zin, regeren slechts de wetten van de mechanica? Is de wetenschappelijke kijk op de wereld de enig mogelijke of de meest wenselijke?

  • Naast deze verplichte onderdelen worden nog verschillende andere terreinen van de filosofie behandeld, waaronder:
  • -   logica en retorica: wat is een geldige redenering en hoe presenteren wij die?
  • -   sociale filosofie: wat is een rechtvaardige samenleving?
  • -   metafysica: wat is werkelijk en wat is schijn?
  • -   esthetica: wat is schoonheid?
Raccoon